मुंबई भारत दौऱ्यावर आलेले पंतप्रधान नरेंद्र मोदी आणि फ्रान्सचे राष्ट्राध्यक्ष इमॅन्युएल मॅक्रॉन यांची देशाची आर्थिक राजधानी मुंबईत भेट झाली. मंगळवारी मुंबईतील लोक भवनात झालेल्या चर्चा आणि संवाद परिषदेनंतर पंतप्रधान मोदी आणि फ्रान्सचे राष्ट्राध्यक्ष इमॅन्युएल मॅक्रॉन एकाच कारमध्ये दिसले. यादरम्यान दोन्ही नेत्यांमध्ये मैत्रीपूर्ण चर्चा झाली. अध्यक्ष मॅक्रॉन यांनी मंगळवारी रात्री उशिरा पंतप्रधान मोदींसोबत कारमधील त्यांच्या प्रवासाचा फोटो इंस्टाग्रामवर शेअर केला. फ्रान्सचे अध्यक्ष इमॅन्युएल मॅक्रॉन यांनी लिहिले, “अभिवादन!”
भारत आणि फ्रान्सने मंगळवारी आपल्या संबंधांना आणखी एक नवी ऐतिहासिक उंची दिली आहे, हे विशेष. दोन्ही देशांनी त्यांच्या मैत्रीचे रूपांतर ‘स्पेशल ग्लोबल स्ट्रॅटेजिक पार्टनरशिप’मध्ये केले आहे. पंतप्रधान मोदी आणि मॅक्रॉन यांच्यात मुंबईत झालेल्या बैठकीत संरक्षण, तंत्रज्ञान, स्टार्टअप, अत्यावश्यक खनिजे, आरोग्य आणि शिक्षण यासारख्या क्षेत्रात अनेक मोठ्या घोषणा करण्यात आल्या.
राष्ट्राध्यक्ष मॅक्रॉन यांच्या दौऱ्यात संरक्षण क्षेत्रात अनेक महत्त्वाचे निर्णय घेण्यात आले. कर्नाटकातील वेमागल येथे ‘H125 हेलिकॉप्टर फायनल असेंब्ली लाइन’चे उद्घाटन करण्यात आले. खाजगी क्षेत्रातील हा भारतातील पहिला हेलिकॉप्टर कारखाना असेल. हे टाटा आणि एअरबस संयुक्तपणे चालवतील. भारत आणि फ्रान्स मिळून माउंट एव्हरेस्टवर जाऊ शकणारे हेलिकॉप्टर बनवणार असल्याचे पंतप्रधान मोदींनी सांगितले. दोन्ही देशांनी ठरवले आहे की आता दरवर्षी परराष्ट्र मंत्र्यांमध्ये चर्चा होईल. नवोन्मेषाला चालना देण्यासाठी ‘इंडिया-फ्रान्स इनोव्हेशन नेटवर्क’ सुरू केले. तंत्रज्ञान आणि इतर क्षेत्रात सहकार्यासाठी अनेक करार करण्यात आले.
राष्ट्राध्यक्ष मॅक्रॉन यांचे स्वागत करताना पंतप्रधान मोदी म्हणाले की, भारत आणि फ्रान्सच्या मैत्रीला मर्यादा नाहीत. गेल्या वर्षीच्या फ्रान्स भेटीची आठवण त्यांनी सांगितली. पंतप्रधान मोदींनी मार्सेली शहराचा उल्लेख केला, जिथे भारतीय सैनिकांनी पहिल्या महायुद्धात आपले शौर्य दाखवले होते. याच शहरात ब्रिटिशांच्या कैदेतून सुटण्यासाठी समुद्रात उडी घेतलेल्या वीर सावरकरांचीही त्यांना आठवण झाली.
यावेळी अध्यक्ष इमॅन्युएल मॅक्रॉन यांनी पंतप्रधान मोदींना 2026 मध्ये फ्रान्सच्या अध्यक्षतेखालील 52 व्या G-7 शिखर परिषदेसाठी विशेष अतिथी म्हणून आमंत्रित केले. मॅक्रॉन म्हणाले की, शिखर परिषदेपूर्वी, आंतरराष्ट्रीय अजेंड्यावर करार करण्यासाठी भारत आणि फ्रान्स यांच्यात तात्पुरती बैठक झाली पाहिजे. भारत पुढील ब्रिक्स परिषदेचे अध्यक्षपद भूषवेल आणि फ्रान्स G-7 गटाचे यजमानपद भूषवेल. हे पाहता दोन्ही देशांतील तरुणांना नवोपक्रमावर काम करण्याची संधी निर्माण झाली पाहिजे, असे फ्रान्सचे राष्ट्राध्यक्ष म्हणाले.
याशिवाय, मॅक्रॉन यांनी संशोधन, विद्यार्थी देवाणघेवाण आणि व्यापार या क्षेत्रात नवी दिल्ली आणि पॅरिस यांच्यात प्रभावी भागीदारी करण्याचे आवाहन केले. ते म्हणाले, पंतप्रधान मोदींच्या विधानात मला हेच जोडायचे होते. पंतप्रधान मोदी आणि फ्रान्सचे राष्ट्राध्यक्ष इमॅन्युएल मॅक्रॉन यांनी गेटवे ऑफ इंडिया येथे भारत-फ्रान्स इनोव्हेशन वर्ष 2026 ला अधिकृतपणे लाँच केले. या उपक्रमाचा उद्देश भारत आणि फ्रान्स यांच्यातील नवोपक्रम, तंत्रज्ञान, स्टार्टअप्स, शिक्षण आणि संशोधन या क्षेत्रातील सहकार्य अधिक मजबूत करणे हा आहे.
त्याच वेळी, बेंगळुरू, कर्नाटक येथे आयोजित 6 व्या भारत-फ्रान्स वार्षिक संरक्षण संवादामध्ये संरक्षण मंत्री राजनाथ सिंह म्हणाले की, भारत फ्रान्सच्या धोरणात्मक स्वायत्ततेचे आणि मजबूत युरोपीय संरक्षण धोरणाप्रती असलेल्या वचनबद्धतेचे कौतुक करतो. ते म्हणाले की, अलीकडेच स्वाक्षरी झालेल्या भारत-EU सुरक्षा आणि संरक्षण भागीदारी करारामुळे दोन्ही बाजूंमधील सहकार्य आणखी मजबूत होईल. द्विपक्षीय आणि व्यापक युरोपीय स्तरावर प्रादेशिक स्थिरता आणि संयुक्त क्षमता वाढवण्यासाठी या फ्रेमवर्कचा वापर करण्याचा भारताचा मानस आहे. राजनाथ सिंह म्हणाले की, दोन्ही देशांनी पुढील 10 वर्षांसाठी संरक्षण सहकार्य कराराचे नूतनीकरण केले. भारत आणि फ्रान्स यांच्यातील सखोल मैत्री आणि मजबूत धोरणात्मक भागीदारीचे प्रतीक म्हणून त्याचे वर्णन करण्यात आले.